´´Dil bilinciyle hazırlanmalı´´

0
162

1- Sizce bir edebiyat ve fikir dergisi niçin çıkar, dergilerin çıkış gerekçeleri ne olmalıdır?

-Edebiyat ve fikir dergileri kabaca iki türdür ve çıkış gerekçeleri de bu çerçevede oluşur: 1) Platform dergileri; 2) Tavır dergileri. Platform dergileri belirli bir alanda ürün yayımlamak isteyen herkese açıktır. Editör(ler) belirli bir düzeyi tutturmaya, çok uyduruk yazıları kabul etmemeye çalışır(lar). Çodu zaman akademik ya da mesleki ihtiyaçlarla çıkarılır bu tür dergiler. Bazıları ´hakemli dergi´dir. Bazen de bir sanat dalında uzmanlaşırlar: tiyatro, sinema, mimari vb. Tavır dergileri ise belirli bir siyasal, edebi ya da mesleki tavrın ya da bir grubun sözcülüdünü yapan, genellikle polemik ve heyecan dozu yüksek dergilerdir. Bazıları Birikim dergisi gibi uzun soluklu olur, bazıları ise kelebek gibidir, çok güzel, çok kısa ömürlü. Günümüzde platform dergileri daha çok akademik ve kurumsal kökenli dergilerdir, bazıları ´hakemli dergi´ olmak üzere. Edebiyat alanında pek fazla örnedi yok; arada bir, Nâzım´la Peyami Safa´nın aynı dergide yazdıdı günleri özlemle anan yazılar okuyoruz. Türkiye´nin en eski edebiyat dergisi olan Varlık bir platform dergisi örnedi olarak anılabilirse de, çok genel anlamda onun da bir ´tavrı´ vardır. Sözgelimi, kendini Yslamcı kesime yakın hisseden bir yazarın aklına gelecek ilk derginin Varlık olacadını sanmıyorum; Dergâh´ı düşünmesi daha olasıdır. Psikanaliz, felsefe vb. düşünsel alanlarda da durum bu. "Çıkış gerekçesi ne olmalıdır" sorusuna sınırlayıcı bir yanıt veremem. Çok çeşitli gerekçelerle ve hatta gerekçesiz de çıkarılabilir bir dergi. Kişisel deneyimlerimle biliyorum, dergi çıkarmak dünyayı anlamanın en iyi yollarından biridir.

2-Günümüz edebiyat ve fikir dergileri hakkındaki genel kanaatiniz nedir?

– Günümüzde yayımlananlar içinde, "hayranıyım" diyebilecedim bir dergi yok. Virgül´ü çok seviyordum, kapandı. Duvar´ın çıkış çizgisini ve heyecanını seviyorum ama, edebiyatı bazen edebiyat dışıyla karıştıran polemikler de yayımlıyor. Başka gayet iyi dergiler de çıkıyor elbette. Kadınların çıkardıdı dergiler beni en çok sevindirenlerden: Cin Ayşe, Amargi, Feminist Politika, Şiirin Saati vb. En çok antipati duydudum özellik ise magazinelliktir.

3-Ydealinizdeki dergi, formu ve içeridi açısından nasıl olmalıdır?

-Ydealimdeki dergiden çok, idealimdeki dergiler demeliyim, çünkü tek dergiyle idare etmenin yolu yok. Her dergide aradıdım koşullar, diyeyim: – Yçinde en az bir adet, dişe dokunur, kalıcılıda aday ürün olmalı. – Güncel olayları da izlemeli, özellikle kendi alanından haberler sunmalı. – Tavır dergilerinde bile Bahtin´deki anlamıyla çokseslilik hedeflenmeli. – Dil bilinciyle hazırlanmalı ("dodru ve güzel Türkçe"den söz etmiyorum). – Sayfa kenarlarında not düşülebilecek yer olmalı. – Kalın, adır ve kötü kokulu parlak kâdıtlar kullanılmamalı. Mürekkebi elimize fazla bulaşmamalı.

Mustafa Celep, sordu

Paylaş
Sonraki İçerikHEP BiR YOL HALi UZERE

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here